iyi kolesterol ne demek?
İyi Kolesterol (HDL) Hakkında Bilgi
İyi kolesterol olarak bilinen Yüksek Yoğunluklu Lipoprotein (HDL), kandaki diğer dokulardan ve arterlerden karaciğere kolesterol taşıyan bir lipoprotein türüdür. Karaciğer, bu kolesterolü vücuttan atar. Bu nedenle HDL, "iyi" kolesterol olarak adlandırılır çünkü yüksek HDL seviyeleri kalp hastalığı riskini azaltmaya yardımcı olabilir.
HDL'nin Görevleri ve Faydaları:
- Kolesterol Taşıma: HDL, kandan ve arter duvarlarından kolesterolü alarak karaciğere taşır. Bu, damar tıkanıklığına neden olabilecek fazla kolesterolün vücuttan atılmasına yardımcı olur.
- Damar Sağlığını Koruma: HDL, damar duvarlarında plak oluşumunu engellemeye yardımcı olabilir ve mevcut plakları azaltabilir.
- Antioksidan Etki: HDL'nin bazı antioksidan özellikleri olduğu düşünülmektedir, bu da damar hasarını önlemeye yardımcı olabilir.
- Enflamasyonu Azaltma: HDL, damarlardaki inflamasyonu azaltarak kalp hastalığı riskini düşürebilir.
HDL Seviyelerini Etkileyen Faktörler:
- Genetik: Aile geçmişi, HDL seviyelerini etkileyebilir.
- Beslenme: Sağlıklı yağlar (örneğin, zeytinyağı, avokado) tüketmek ve trans yağlardan kaçınmak HDL seviyelerini artırabilir.
- Egzersiz: Düzenli fiziksel aktivite HDL seviyelerini yükseltmeye yardımcı olur.
- Kilo: Fazla kilolu veya obez olmak HDL seviyelerini düşürebilir. Kilo vermek HDL'yi artırabilir.
- Sigara: Sigara içmek HDL seviyelerini düşürür. Sigarayı bırakmak HDL'yi artırabilir.
- İlaçlar: Bazı ilaçlar HDL seviyelerini etkileyebilir.
İdeal HDL Seviyesi:
HDL kolesterol seviyeleri mg/dL (miligram/desilitre) olarak ölçülür. Genel olarak kabul gören ideal HDL seviyeleri şunlardır:
- 60 mg/dL veya üzeri: Kalp hastalığına karşı koruyucu
- 40-59 mg/dL: Kabul edilebilir
- 40 mg/dL'nin altında: Kalp hastalığı riski artışı
HDL Seviyelerini Artırmak İçin Yapılabilecekler:
- Sağlıklı Beslenme: Doymamış yağlar açısından zengin, lifli gıdalarla beslenmek.
- Düzenli Egzersiz: Haftada en az 150 dakika orta yoğunlukta egzersiz yapmak.
- Kilo Kontrolü: Sağlıklı kiloyu korumak veya kilo vermek.
- Sigarayı Bırakmak: Sigara içmek HDL seviyelerini düşürdüğü için sigarayı bırakmak önemlidir.
- Alkol Tüketimini Sınırlamak: Aşırı alkol tüketimi HDL seviyelerini olumsuz etkileyebilir.
Önemli Kavramlar: